Fotograaf Berndnaut Smilde: Een wolk in een gebouw kan heel bedreigend zijn, omdat je hem daar niet verwacht.

AMSTERDAM/GENÈVE  – Wolken zijn in opspraak. Althans, langzaam zwevende wolken van miljarden kleine waterdeeltjes, ook wel ‘aerosolen’ genoemd, die in gebouwen of ruimten ronddrijven. Ze zouden het coronavirus kunnen bevatten en zo aanwezigen kunnen besmetten.

De Wereldgezondheidsorganisatie (WHO) wil dat zo snel als maar kan méér onderzoek gaat plaatsvinden naar deze mogelijke besmettingswijze met het coronavirus door een wolk van minuscule vochtdeeltjes.

Nimbuswolk

De Nederlandse kunstfotograaf Berndnaut Smilde (Groningen, 1978) heeft prachtige witte wolken zien drijven in verlaten kerken, stille museale trappenhuizen, historische zolders, lege fabriekshallen en uitgestorven gangen van oude schoolgebouwen waarin honderden kinderstemmen van lang geleden leken te echoën. Sterker nog, hij maakte de wolken zelf: nimbuswolken, regendragende wolken.

Berndnaut Smilde – meerovermedisch.nl sprak hem gisteravond – houdt van wolken, nu ja zónder virusdeeltjes dan. Hij is erdoor geobsedeerd, spreekt zelfs van een ‘wolkenmanie’ en bedacht zich hoe het er zou uitzien wanneer hij een wolk binnen de muren van een gebouw zou kunnen fotograferen. In 2012 maakte hij in de Mariakapel te Hoorn een foto van een nimbuswolk, die hij vormde met waterdamp uit een flinke plantenspuit en een rookmachine. De waternevel bond onmiddellijk aan het rookgordijn. En, absolute vereiste: er was totaal geen inpandige luchtstroming. Het effect was werkelijk verbluffend. De foto, die hij Nimbus II noemde, ging de wereld over en maakte hem in één klap bekend.

Een seconde of tien…

,,Het duurde maar heel even, een seconde of tien… toen was het voorbij”, vertelt Smilde over de verschijning van de wolk in de koude, vochtige atmosfeer die de in 1881 na brand (1877) herbouwde, ooit Gothische kapel kapel bood. Maar het was precies genoeg tijd om deze indrukwekkende foto te maken. ,,Dit was precies wat ik wilde bereiken met deze foto: een wolk in een gebouw kan heel bedreigend zijn, omdat je hem daar niet verwacht.” En zonder het in de gaten te hebben spreekt Berndnaut Smilde daarmee de zin uit die cruciaal is in de huidige discussie over de besmettingsweg van het coronavirus – via de lucht!

De fotograaf zag daarna in het vroegere Godshuis de wolk snel van vorm veranderen, eerst groter worden en vervolgens uiteen vallen. ,,Hij daalde snel naar de grond, viel uit elkaar en was wég… een waterplas nalatend op de plavuizen van de kapel.”

Aerosol-expert Linsey Marr: Het coronavirus kan urenlang in de lucht blijven, in kleine druppeltjes in stilstaande lucht en mensen infecteren terwijl ze inademen.

Het coronavirus kan, volgens de Amerikaanse aerosol-expert dr. Linsey Marr (van de Polytechnische Universiteit in Blacksburg, Virginia), urenlang in de lucht blijven, in kleine druppeltjes in stilstaande lucht en mensen infecteren terwijl ze inademen. Dat meldt The New York Times. Dit risico zou, volgens de krant, het grootst zijn in drukke binnenruimten met slechte ventilatie. Meer kennis over de kans op virusoverdracht via inpandige lucht zou kunnen helpen bij het verklaren van superverspreidende gebeurtenissen die worden gerapporteerd in vleesverwerkende fabrieken, kerken en restaurants. Linsey Marr van ‘Virginia Tech’ zei voorts tegen de NYT dat het onduidelijk is hoe vaak het virus wordt verspreid via deze kleine druppeltjes of aerosolen, vergeleken met grotere druppeltjes die worden uitgestoten wanneer een zieke hoest of niest, of wordt overgedragen door contact met besmette oppervlakken.

Zie voor het werk van Berndnaut Smilde: https://www.berndnaut.nl/